Zadzwoń: +48 544 44 00 33, +48 604 999 333

Choroby cywilizacyjne. Część 1.

Dzisiaj kilka słów o tym, jakie czynniki rozwijającej się cywilizacji mają wpływ na to, że nasz organizm popada w stan choroby. Dzisiaj również kilka słów o tym, jakie zagrożenia dla naszego zdrowia niesie współczesna cywilizacja zachodnia.

Rozpoczynając od definicji należy powiedzieć, że choroby cywilizacyjne (inna ich nazwa  to choroby  XXI wieku), to grupa schorzeń związanych, jak sama ich nazwa wskazuje, z rozwojem i postępem cywilizacji.

Patrząc na rozwój cywilizacji z szerokiej perspektywy, może być on postrzegany jako krok w przód w polepszeniu warunków życia gatunku ludzkiego. Rozwój cywilizacji doprowadził do polepszenia warunków mieszkaniowych, zwiększenia długości i jakości życia. Przyśpieszony proces rozwoju cywilizacji, a zwłaszcza: industrializacja, urbanizacja i rozwój żywienia miał i wciąż prowadzi do nowych możliwości polepszenia jakości ludzkiego zdrowia i długości życia. Jednak w dawnych cywilizacjach chociażby takich jak Egipt czy Grecja nowoczesne choroby cywilizacyjne nie były znane, nie odnotowano przypadków zachorowań.

Nowoczesna cywilizacja poprzez poprawę warunków sanitarnych, szczepienia i antybiotyki, a także poprawę statusu społecznego i ekonomicznego wyeliminowała zagrożenie śmierci z powodu większości chorób zakaźnych. Jednak wraz z rozwojem cywilizacji, zmieniającym się sposobem życia, zmieniająca się dietą, zmniejszoną aktywnością fizyczną, obecną w każdym pożywieniu chemią, zmianą systemu pracy oraz jej higieną pojawiła się niestety nowa grupa chorób – tzw. choroby cywilizacyjne lub choroby XXI wieku  i to one stanowią dziś główne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi nowoczesnej cywilizacji.

Dzisiaj (wiek XXI) największa śmiertelność spowodowana jest właśnie chorobami serca, udarami, rakiem oraz innymi chorobami wynikającymi z niewłaściwego stosunku ludzi do otaczającego ich środowiska oraz zmiany trybu życia.

Choroby cywilizacyjne znacząco różnią się od dotychczas znanych medycynie schorzeń. Dlaczego? Właśnie dlatego, że czynniki powodujące ich rozwój są w większości modyfikowalne, a to czy dana choroba rozwinie się u konkretnego człowieka wynika przede wszystkim ze stylu życia który ten prowadzi.

Kula ziemska na tle linii EKG

Jakie są zatem te czynniki, które pojawiły się wraz z rozwojem cywilizacji, a które mają wpływ na rozwój choroby i dodatkowo podlegają naszej woli i modyfikacji?

Po pierwsze jest to  brak lub ograniczona aktywność fizyczna.  Brak aktywności fizycznej lub jej niewielki udział w codziennym planie zajęć jest uważany za jeden z najbardziej szkodliwych i chorobogennych elementów życia współczesnego człowieka cywilizacji zachodniej. W związku z wszechobecną komputeryzacją oraz pracą zawodową zajmującą często nawet 10 – 12 godzin dziennie, czas przeznaczony na aktywność fizyczną znacznie się skrócił. Niestety też wielu ludzi nie ma ochoty na wysiłek i świadomie z niego rezygnuje. Brak aktywności fizycznej to w konsekwencji problemy z utrzymaniem prawidłowej wagi, to problemy z niewydolnością układu krążenia oraz układu oddechowego, to problemy i choroby związane z układem ruchu.

Po drugie jest to nieodpowiednia dieta.  Czyli dieta bogata w produkty wysokotłuszczowe i zawierająca zbyt dużą ilość cukru oraz soli. Problem stanowią też dania typu fast-food zawierające duże dawki pustych kalorii a niewielkie ilości substancji odżywczych.  Mówi się nawet o tym, że współcześni ludzie są przejedzeni ale głodni – bo dostarczają swojemu organizmowi duże ilości pokarmu, który jednak jest ubogi w ważne dla zdrowia składniki (minerały, witaminy). Problemem prowadzącym do rozwoju chorób cywilizacyjnych jest również wpajanie od najmłodszych lat złych nawyków żywieniowych – chipsy zamiast kanapki w szkole, słodzony, gazowany napój po obiedzie zamiast wody czy soku owocowego.  Nieprawidłowa dieta to w konsekwencji problemy z wagą, otyłość, nadciśnienie tętnicze, miażdżyca, alergie pokarmowe, udar mózgu czy zawał.

Po trzecie – nałogi, którym ulegamy.  Mowa tutaj przede wszystkim o nikotynizmie oraz nadużywaniu alkoholu. Palenie papierosów, ale też przebywanie w dymie tytoniowym to częsta przyczyna rozwoju nowotworów płuc, przewlekłej obturacyjnej choroby płuc czy astmy oskrzelowej. Palenie tytoniu to również czynnik powodujący miażdżycę i chorobę zakrzepowo – zatorową prowadząca do udarów mózgu. Natomiast alkoholizm który już sam uważany jest za chorobę cywilizacyjną prowadzi w bardzo szybkim tempie do wyniszczenia organizmu, a wtedy ten staje się bardziej podatny na rozwój innych chorób, szczególnie tych układu sercowo – naczyniowego.

Po czwarte – stres. Czynnik stresu jest podawany w zasadzie w każdym schorzeniu medycznym jako czynnik dodatkowy, mogący mieć wpływ na pojawienie się choroby. Długotrwały stres powoduje w naszym organizmie na tyle duże wyniszczenie, że może być i jest powodem sięgania po używki (alkohol i papierosy, ale też narkotyki), jest powodem bólów głowy, problemów z układem oddechowym i samym oddychaniem, wpływa też negatywnie na nasz układ mięśniowy (powoduje zwiększone napięcie mięśni) oraz układ pokarmowy (objadanie się – ryzyko otyłości, lub głodzenie  – ryzyko anoreksji). Stres może być też podłożem rozwoju kolejnej z chorób cywilizacyjnych – depresji.

W kolejnym tekście przybliżymy w kilku słowach najczęściej występujące choroby  zaliczane do tych cywilizacyjnych, między innymi takie jak otyłość, choroby układu krążenia, cukrzyca, nadciśnienie tętnicze  alergie czy depresja.

Autor: Anna Wachowicz

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *